Новости

Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министры хæстæ æххæстгæнæг Джиоты Æхсар Боливариайнаг Республикæ Венесуэлæйы Хæдбардзинады боны цытæн арвыста арфæйы фыстæг Боливариайнаг Республикæ Венесуэлæйы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Иван Хиль Пинтомæ.

Сæрмагондæй, арфæйы дзырдæуы:

«Венесуэлæйы истори æвдисы, паддзахады сæйраг тых кæй ис йе ‘мбæстæгты иудзинад æмæ хъæддыхдзинады. Абон бæстæ æмбæлы историон æмæ æрдзон зындзинæдтыл, фæлæ 215 азы дæргъы боливариайнаг адæмы æнгомдзинад ахъаз у фæлварæнты ныхмæ ныфсджынæй лæууынæн». 

Украинæйы гæрзифтонг тыхты (УГТ) цæфтæ Запорожьейы облæсты Токмакы горæттаг базарыл нымайæм террористон актыл, кæцыйы фæстиуæгæн фæмард сты адæм.

Стæм æрцæугæ æгъатыр акцийы ныхмæ. Уый уыд Киевы режимы радон фыдракæнд цæрджыты æмæ æмбæстагон объектты ныхмæ, кæцы халы æхсæнадæмон гуманитарон барад.  

Мæсæллæй кæнæм трагедийы рæстæджы фæмардуæвджыты æппæт хиуæттæн, чи фæсахъат, уыдонæн та нæ зæрдæ зæгъы тагъддæры æнæниздзинад.

2026 азы сусæны сæйы 3-æм бон

Хæдбардзинады боны цытæн Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрад арвыста арфæйы фыстæг Республикæ Беларусы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрадмæ.

Сæрмагондæй, арфæйы дзырдæуы:

«1944 азы сусæны мæйы 3-æм бон операци «Багратион»-ы фæстиуæгæн ссæрибар Минск. Горæт ссæрибар кæныны активон хайад истой Хуссар Ирыстоны цæрджытæ дæр. Уæдæй фæстæмæ ацы бон ссис белоруссаг адæмы хæдбардзинад, хъæддыхдзинад æмæ æнгомдзинады символ, кæддæриддæр зæрдыл лæууын кæны йæ хъахъхъæнджыты хъæбатырдзинад».

2026 азы хурхæтæны мæйы 30 – сусæны мæйы 1-æм бонты ИНО-йы Женевæйы хайады Нациты Галуаны ацыд Фæскавказы Стабилондзинад æмæ æдасдзинады фæдыл æхсæнадæмон дискусситы 67-æм раунд. Дискусситæ цæуынц Медведев æмæ Саркозийы 2008 азы майрæмты мæйы 12-æм æмæ рухæны мæйы 8-æм бонты бадзырдадтæм гæсгæ. Фембæлды хайад райстой Республикæ Хуссар Ирыстоны, Республикæ Абхазы, Гуырдзыстоны, Уæрæсейы Федерацийы, Америкæйы Иугонд Штатты делегацитæ, афтæмæй ма Европæйы Цæдисы, Иугонд Нациты Организацийы, Европæйы Æдасдзинад æмæ æмгуыстады фæдыл организацийы минæвæрттæ.

Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министры хæстæ æххæстгæнæг Джиоты Æхсар арвыста арфæйы фыстæг Приднестроваг Молдаваг Республикæйы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Виталий Игнатьевмæ Приднестроваг Молдаваг Республикæйы сырæзтæй 34 азы рацыды цытæн.

Сæрмагондæй, арфæйы дзырдæуы:

«Ацы бон – приднестроваг дипломатон скъолайы бæрзонд æмвæзад æмæ хъæддыхдзинады æвдисæн. Зын уавæрты райрæзты фæндагыл рацæугæйæ, Министрад ссис национ интерестæ хъахъхъæныны фидар гарант, кæцыйæн ис цыт æхсæнадæмон аренæйы». 

Зæххæнкъуысты трагикон фæстиуджыты фæдыл Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министры хæстæ æххæстгæнæг Джиоты Æхсар арвыста мæсæллæйы нотæ Боливариайнаг Республикæ Венесуэлæйы Фæсарæйнаг хъуыддæгты министр Иван Хильмæ.

Нотæйы дзырдæуы:

«Хуссар Ирыстон æппæтварсонæй ис Венесуэлæйы æфсымæрон адæмы фарсмæ ацы зын сахат. Мæсæллæй кæнæм трагедийы рæстæджы фæмардуæвджыты æппæт хиуæттæн, чи фæсахъат, уыдонæн та нæ зæрдæ зæгъы тагъддæры æнæниздзинад».

Нæ хъус æрдардтам 2025 азы Гуырдзыстоны адæмон хъахъхъæнæджы радон докладмæ, кæцыйы дзырд цæуы адæймаджы барты уавæры фæдыл, уый нымæцы Хуссар Ирыстон æмæ Абхазы дæр. Доклады æрмæг у сыдывд, информаци – æцæгдзинадæй дард.

Гуырдзиаг омбудсмены ахæм докладтæн ис æрмæстдæр политикон здæхт æмæ ницы бар дарынц æцæг уавæрмæ. Сæ сæйраг нысан – равдисын Хуссар Ирыстоныл мæнг æндæвдад æмæ дарддæр дæр ма нымайын йæ суверенитет. Хъыгагæн, мидпроблемæтæ скъуыддзаг кæнын æмæ йе’мбæстæгты бартæ хъахъхъæныны бæсты, Гуырдзыстон дарддæр кæны йæ деструктивон политикæ.

Адæймаджы барты фæдыл Европæйы тæрхондон радон хатт сарæзта иуфарсон, субъективон къахдзæф æмæ райста уынаффæ, кæцыйы аххосджын кæны Уæрæсейы «2008 азы хæстон конфликты рæстæджы аст гуырдзиаг уацары» бартæ фехалыны хъуыддаджы. 

1992 азы хурхæтæны мæйы 24-æм бон, 34 азы размæ, Дагомысы бафыстгонд æрцыд «Гуырдзиаг-ирон конфликт æрбæстон кæныны принципты фæдыл бадзырд». Ацы цау ссис æндыгъд уавæры тæмæны зын дипломатон куысты фæстиуæг.

Хурхæтæны мæйы 22-æм бон Республикæ Хуссар Ирыстоны Фæсарæйнаг хъуыддæгты министрады къухдариуæгад æмæ кусджытæ хайад райстой Стыр Фыдыбæстæйон хæст райдайынæй 85 азы рацыды охыл мысæн мадзалы.

Мадзалы фæлгæтты ацыд Стыр Фыдыбæстæйон хæсты азты фæмардуæвджыты цыртдзæвæнмæ дидинтæ æмæ веноктæ сæвæрыны церемони. Æрæмбырдуæвджытæ иу минут æдзæмæй алæугæйæ ссардтой фæмардуæвджыты рухс ном.

2026 азы хурхæтæны мæйы 22-æм бон

2026 азы хурхæтæны мæйы 15-19 бонты Республикæ Хуссар Ирыстоны (г. Цхинвал) ацыд Иумæйаг хуссарирыстойнаг-уæрæсейаг демаркацион къамисы (дæлдæр – Иумæйаг къамис) Дыууадæсæм рабадт.

Æрдзырдæуыд Республикæ Хуссар Ирыстон æмæ Уæрæсейы Федерацийы ‘хсæн паддзахадон арæнæн æхсæнадæмон-барадон хуыз раттыны фæдыл.

Фембæлд ацыд сабыр æмæ хæларадон уавæры.

Иумæйаг къамисы радон рабадты бон æмæ бынат нысангонд æрцæудзысты дипломатон каналты уылтыл.

Хурхæтæны мæйы 20-æм бон рацыд 106 азы ирон адæмы геноцидæй, кæцы XX æнусы 1918-1920 азты арæзт æрцыд Гуырдзыстоны хицауады ‘рдыгæй. 

Ацы бон 1920 азы гуырдзиаг æфхæрджыты къухтæй æхст æрцыдысты 13 коммунары. Ацы цау ссис æппæты тугамæхстдæр цаутæй иу, кæцыйæн нæй страстгæнæн.